Rhus Coriara 

Yaygın adıyla sumak olarak bilinse de özel adı “Derici Sumağı”dır. Anacardiaceae (Sumakgiller ) olup geniş coğrafyada yetişen Akdeniz iklimi etkisinden kalan yerlerde yetişir.  Sıcak ve kurak yerlerde kumlu, killi, taşlık topraklarda yetişir. Kuraklığa dayanıklı olarakta susuz ve kötü toprak koşullarında yaşayabilir. Türkiye, Orta Doğu , Güney Avrupa, Kuzey Afrika ve Kafkasya gibi yerlerde yayılım gösterir. 

(Wikipedia, 2014)

Çalı formunda çok yıllık bir bitki olup yaprak döken türdür. Boyu 1-3 metre arası olarak küçük ağaç şeklindedir.  Sonbaharda yaprakları dökerek peyzaj için kullanışlı olur. Küçük, yeşil-beyaz renkli çiçekleri salkım halindedir. Güçlü, geniş, yayılımcı kökleriyle erozyona karşı kuvvetli bir bitkidir.

Ekolojik Rolü 

1. Kök sistemi sayesinde dik ve eğimli arazilerde toprağı tutar. Kurak bölgelerde erozyon için kullanılır.
2. Düşük su ihtiyacı ve tuzlu sulara karşı direnci ile iklim değişikliğine uyum sağlar.
3. Canlılar için de yuvadır. Çiçekleri arılar ve kelebekler gibi canlıları polenine çeker. Meyvesi kuşlar ve küçük memeliler için besin kaynağıdır.
4. Yabani formuyla sulama, kimyasal gübre ve ilaçlama gerektirmez.
5. Fenolik ve tanen maddeleri, topraktaki ağır maddeleri tutmaya yardımcı olur.

(Manisa Fidan, 2020)

Peyzajda Kullanımı ve Önemi 

Doğal yapısı, estetik görünümü, ekolojik yönü ile peyzaj için çok önemlidir. Xeriscape( Susuz Peyzaj) ve doğal peyzaj tasarımına uyum sağlar.  Fazla bakım gerektirmediği için ve kendi kendine yetebilen bir tür olduğu için parklarda, rekreasyononel alanlarda yol kenarlarında, kamusal yerlerde oldukça rastlanılan bir bitkidir. Yemyeşil yaprakları ve sonbaharın etkisi ile kırmızı – mor olmasıyla estetik görüntü sağlar. Çit ve vurgu anlamında da etkileyici bir görsel sunar. Kök sistemiyle dik eğimli arazide ve erozyona açık yerlerde oldukça kullanışlıdır. Böcekler ve kuşlar için de yaşam alanı sunar. Kimyasal gübre vs. gerektirmediği için sürdürülebilirlik açısından önemlidir. Hava kirliliğine ve kent stresine karşı da tolerans gösterir.

(1001 Fidan, 2020)

 Kaynakça:

Gül, A. & Özdemir, E. (2012). Peyzaj Bitkileri ve Ekolojik Uygunlukları, Süleyman Demirel Üniversitesi Yayınları.

Eminağaoğlu, Ö. (2010). Bitkisel Materyal Bilgisi, Ankara Üniversitesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Yayını.

Çoban, S. (2019). “Susuz Peyzaj Tasarımında Yerli Bitkilerin Kullanımı”, Peyzaj Mimarlığı Dergisi, 17(2), 45–58.

USDA Plants Database. Rhus coriaria L. https://plants.usda.gov

CABI Invasive Species Compendium. Rhus coriaria datasheet. https://www.cabi.org/isc